De meeste mensen boeken zonder nadenken in juli of augustus, puur omdat dat nu eenmaal de vakantiemaanden zijn. Maar in Tsjechië begint september precies waar de zomer ophoudt: de druivenoogst start in Moravië, de bossen kleuren langzaam om, en overdag is het nog volop wandelweer zonder de drukkende hitte van juli. Wie dit seizoen overslaat, mist niet alleen mooiere temperaturen, maar ook het enige moment waarop je een wijnfeest, een kasteelconcert en een boswandeling in dezelfde week kunt combineren.
Waarom deze maand het verschil maakt
De temperatuur zakt net genoeg om weer fijn te kunnen wandelen, zonder dat je een jas nodig hebt bij het ontbijt. Het land verandert ook zelf van sfeer: de wijnoogst begint in Moravië, de eerste bladeren kleuren in de bossen en 's avonds is het precies koud genoeg voor een glas wijn binnen in plaats van een terrasje. In Praag is september bovendien de maand waarin de stad weer wat ademruimte krijgt na de zomerdrukte, zonder dat je iets inlevert op sfeer. Wie Tsjechië alleen in de zomer kent, kent eigenlijk maar de helft van het land.
Praag: dezelfde stad, een ander verhaal
Vroeg in de ochtend is de Karlsbrug nog van niemand. De eerste kunstenaars zetten net hun ezels neer, de Moldau stroomt rustig voorbij en je hebt de tijd om echt stil te staan bij de beelden op de brug, in plaats van je een weg te banen tussen groepen door. Loop vanaf de brug de Kleine Zijde in en je belandt in een wirwar van steegjes waar je zomaar bij een goed restaurant uitkomt, of bij een binnenplaats met een paar tafeltjes die je van buitenaf nooit had verwacht.
Het uitzicht vanaf de Praagse Burcht is 's ochtends vroeg helemaal voor jezelf, met de rode daken van de oude stad die zich uitstrekken tot aan de rivier. Wandel daarna via de Gouden Straat, waar ooit alchemisten en ambachtslieden woonden, naar beneden richting Malá Strana. 's Avonds wordt Vinohrady interessant: een wijk vol jugendstilgevels waar de laatste jaren steeds meer kleine wijnbars en natuurwijncafés zijn geopend, precies het soort plek waar een avondwandeling vanzelf in een glas wijn overgaat.
Dit najaar heeft Praag er een extra laag bij gekregen. Dan Browns nieuwe roman "The Secret of Secrets" speelt zich grotendeels af in de stad, en sindsdien lopen er steeds meer bezoekers met een net iets ander doel over de Karlsbrug en door de oude stad: op zoek naar de plekken uit het boek. Een leuke aanleiding om de bekende route eens met andere ogen te bekijken, ook als je het boek niet gelezen hebt.
Foto: Praag in september, VisitCzechia
Karlovy Vary: kuuroord met een filmverleden
De pastelkleurige zuilengalerijen van Karlovy Vary en de dampende bronnen eronder geven de stad iets van een decor dat nooit is opgeruimd. Dat klopt ook, want dat is precies wat het was. In 2006 diende de stad als filmset voor Casino Royale, en veel van de straten en gebouwen die je nu ziet, stonden toen letterlijk in beeld: het historische Grandhotel Pupp deed dienst als het fictieve casino uit de film, en een wandeling langs de rivier de Teplá voert je vanzelf langs meerdere plekken die in de film te herkennen zijn.
Neem de klassieke drinkbeker mee voor het warme mineraalwater, dat via twaalf verschillende bronnen door de stad stroomt, elk met een eigen temperatuur en smaak. Wandel rustig langs de rivier onder de negentiende-eeuwse kolonnades, en gun jezelf 's middags een paar uur spa: van een klassieke kuurbehandeling tot een moderne wellnessdag, de stad is er nog altijd op ingericht. Combineer dit met een korte wandeling omhoog naar een van de uitzichtpunten in de heuvels rond de stad, waar je de hele koepel van gebouwen in één oogopslag ziet liggen. Het is een combinatie die je niet snel ergens anders vindt: gezondheidskuur en filmglamour in dezelfde namiddag.
Foto: Kolonnades Karlovy Vary, Oldrich Hrb
Český Krumlov: een kasteel dat nog steeds werkt
Boven het middeleeuwse centrum van Český Krumlov troont een kasteel met een baroktheater dat nog altijd functioneert met het originele mechaniek uit de achttiende eeuw. Tijdens voorstellingen draait het podium mee, live, zonder één moderne motor. Je kijkt naar iets dat al ruim 250 jaar op precies dezelfde manier werkt.
Buiten het theater is de stad zelf al de moeite waard: smalle straatjes en de rivier die er een lus omheen trekt. Een kasteelbezoek wordt hier geen verplicht rondje met audiogids, maar een moment waarbij je echt blijft kijken.
Wil je dit najaar zelf in de buurt van Zuid-Bohemen overnachten? Bekijk onze vakantiehuizen en kijk wat er beschikbaar is rond deze regio.
Foto: Český Krumlov, VisitCzechia
Zuid-Moravië: waar de oogst het jaar bepaalt
Brno laat een heel andere kant van Tsjechië zien: strakke, lichte functionalistische architectuur, met Villa Tugendhat als bekendste voorbeeld. Rijd een half uur verder het platteland in en je landt midden in glooiende wijngaarden en kelders waar families al generaties hun eigen wijn maken.
September is hier niet zomaar een maand, het is dé maand. De druivenoogst begint, en in dorpen door heel Zuid-Moravië worden wijnfeesten gehouden waarbij de eerste jonge wijn van het seizoen wordt geproefd, samen met muziek, folkloreoptredens en een sfeer die het hele dorp erbij betrekt. Vaak zie je er klederdracht, hoor je cimbaalmuziek, en proef je burčák: de troebele, licht gistende jonge wijn die alleen in deze weken verkrijgbaar is. Ga bij een lokale wijnboer aan tafel, laat hem inschenken, en merk hoe geschiedenis, architectuur en een goed glas wijn in één en dezelfde dag samenkomen.
Foto: Wijn in Znojmo - Zuid-Moravië, Ondrej Cechvala
Midden-Bohemen: logeren tussen torens en slotgrachten
Op ruim een uur rijden van Praag verandert het landschap. Bossen met eeuwenoude eiken, glooiende parken en aan de horizon steevast wel een toren of kasteeltje. Dit is het gebied waar je niet alleen komt kijken, maar ook kunt blijven slapen, en dat maakt het net iets bijzonders dan een dagje uit.
Op Château Mcely check je in bij een landgoed dat is omgebouwd tot een klein, verfijnd wellnesshotel. Je slaapt onder een sierlijk stucplafond, wandelt door het park met eeuwenoude bomen en ontbijt met eieren, honing en groenten uit eigen tuin. In september kleuren de bladeren van het park langzaam mee met de gevel, en is het buitenzwembad meestal nog te gebruiken op een zonnige middag.
Château Liblice is groter en statiger: lange gangen, hoge ramen en salons die zo weelderig zijn aangekleed dat je bijna verwacht een hertogin tegen te komen op de trap. Het kasteel heeft ook een boeiende geschiedenis als plek waar in 1963 een belangrijk internationaal literatuurcongres over Kafka plaatsvond, een detail dat nog steeds terugkomt in de inrichting van sommige zalen.
Wie liever nog een derde kasteel meepikt, kan doorrijden naar Kasteel Loučeň, bekend om zijn negen doolhoven in het park, of naar Konopiště, het jachtslot van aartshertog Frans Ferdinand, met een indrukwekkende wapenverzameling. Beide liggen op minder dan een uur van Mcely en Liblice, en zijn in september nog volop open.
Een kasteelbezoek wordt zo geen dagje uit dat je na een middag weer vergeten bent, maar een overnachting die nog lang blijft hangen.
Foto: Château Mcely, VisitCzechia
Praktische tips voor een reis in september
- Reken overdag op 15 tot 20 graden, maar neem een jas mee voor de avond.
- De meeste kastelen en musea zijn nog volledig open, al sluiten sommige eerder in de middag dan in de zomer.
- Check lokaal of er een wijnfeest in de buurt is: in Zuid-Moravië zijn er in september tientallen, verspreid over kleine en grotere dorpen.
- Wandelroutes in de bossen zijn dit seizoen het mooist vroeg op de dag, als het licht nog laag staat en de mist nog optrekt.
- Praag blijft ook in september een populaire stad, dus boek bekende plekken zoals de Karlsbrug-omgeving liefst vroeg in de ochtend.
Wil je dit najaar zelf op ontdekking in Tsjechië, met een eigen huis als thuisbasis? Bekijk de vakantiehuizen die wij zelf ook zouden kiezen en vind een plek die past bij de regio die je aanspreekt.
FAQ
Is september een goede maand om naar Tsjechië te gaan?
Ja. De temperaturen zijn milder dan in de zomer, de natuur begint in herfstkleuren te veranderen en het is de enige maand waarin je de wijnoogst in Moravië kunt meemaken.
Hoe is het weer in Tsjechië in september?
Overdag gemiddeld 15 tot 20 graden, met kans op frisse avonden. Regen komt voor, maar de maand geldt over het algemeen als stabiel.
Is Praag in september drukker dan de rest van het land?
Ja, Praag blijft het hele jaar door een populaire stad. In september is het er wel iets rustiger dan in de zomerpiek, vooral vroeg op de dag.
Zijn de wijnfeesten in Moravië toegankelijk voor toeristen?
Ja, de meeste wijnfeesten zijn openbare dorpsfeesten waar iedereen welkom is. Je hoeft je nergens voor aan te melden, je loopt er gewoon binnen.
Is Tsjechië in september nog warm genoeg voor buitenactiviteiten?
Zeker. Overdag is het prima wandelweer, en veel mensen vinden september zelfs prettiger dan de zomer omdat het minder drukkend warm is.
Kun je in september ook nog een kasteelhotel boeken?
Ja, kasteelhotels in Midden-Bohemen zijn dan meestal nog volop open en bieden vaak nog gebruik van het buitenzwembad of park.
